Wellicht denk je bij ADHD aan de tiener uit jouw kerk die altijd haantje de voorste is. Of het meisje met springerige staartjes dat vaak wiebelt op haar stoel. Maar wist je dat er ook volwassenen zijn die kampen met de gevolgen van AD(H)D en dit soms pas op latere leeftijd ontdekken?
Wat zijn de symptomen van AD(H)D bij volwassenen?
Volwassenen met ADHD hebben moeite met concentreren, zijn impulsief, voelen onrust en hebben mogelijk een negatief zelfbeeld. Dit negatieve zelfbeeld kan ontstaan doordat ze jarenlang het gevoel hebben ‘anders’ te zijn. Dit leidt soms tot onzekerheid, perfectionisme of zelfs depressie. Bij ADD uiten de symptomen zich veelal anders. Kenmerkend zijn dromerig overkomen, gevoelig zijn voor prikkels en moeite ervaren met het afronden van taken of het stellen van prioriteiten. Vaak is er een verschil tussen sekse. Mannen richten problemen sneller naar buiten en zijn voorbeeld impulsief. Vrouwen richten het meer naar binnen, denk hierbij aan piekeren. AD(H)D kan naast deze forse uitdagingen ook unieke kwaliteiten met zich meebrengen: creativiteit, spontaniteit, energie, een sterke intuïtie en passie.
Minderen de symptomen bij het ouder worden?
AD(H)D verdwijnt niet, maar symptomen kunnen zich anders voordoen of verminderen. Door alle jaren ‘ervaring’ kan een volwassene met AD(H)D zichzelf aanleren om energie beter te doseren of triggers te mijden. De huidige, drukke maatschappij helpt overigens niet bij het omgaan met de symptomen. Digitale prikkels vliegen op je af en verwachtingen zijn soms torenhoog. Dan is het goed om methodes te leren die je helpen om meer structuur, rust en overzicht te krijgen. Een simpel voorbeeld hiervan is het maken van lijstjes of het gebruik van een agenda. Aanvullend valt er veel te leren door therapie of coaching. AD(H)D blijft een deel van wie je bent, maar je kunt wel leren ermee te leven.
Waarom zou je als volwassene nog een diagnose AD(H)D willen?
Een AD(H)D diagnose op latere leeftijd kan een enorme opluchting zijn. Eindelijk is er erkenning, maar ook begrip voor situaties uit het verleden. Ook is het een begin van een nieuwe start: het geeft duidelijkheid, rust en maakt gerichte behandeling mogelijk. Partners, familie en collega’s begrijpen beter waarom iemand vergeetachtig is, impulsief reageert of moeite heeft met deadlines. Dat voorkomt dat bepaald gedrag mogelijk wordt gezien als desinteresse, luiheid of gebrek aan inzet.
Dit artikel is geschreven in samenwerking met psycholoog P. Klokkenburg en is oorspronkelijk verschenen in Hoop Magazine, de eerste editie van 2025.